Zeszyt 32/2013

Kolegium Analiz Ekonomicznych oświadcza, że wersją pierwotną czasopisma jest wersja papierowa.

Krzysztof Przybyszewski, Dorota Rutkowska

Efekt sformułowania a zaangażowanie wysiłku poznawczego

Streszczenie
Efekt sformułowania jest częstym błędem popełnianym przez ludzi podejmujących decyzje ryzykowne. Powodem popełniania tego błędu, według teorii perspektywy, jest awersja do strat. W literaturze dotyczącej podejmowania decyzji zazwyczaj przyjmuje się, że wysiłek poznawczy może zredukować występowanie tego błędu, tj. przy wysokim poziomie zaangażowania wysiłku poznawczego w rozwiązywanie problemu, decydenci nie będą podlegali wpływowi sformułowania scenariusza decyzyjnego (de-biasing) w kategoriach zysku lub straty. Z drugiej strony, w badaniach prowadzonych w paradygmacie sformułowania celów (goal framing) stwierdzono, że to właśnie procesy umysłowe związane z wysokim nakładem wysiłku poznawczego są odpowiedzialne za powstawanie tego efektu. W prezentowanym badaniu, uczestnicy zostali poddani manipulacji, polegającej na aktywizowaniu poprzez neutralne zadanie wysiłkowego i bezwysiłkowego trybu przetwarzania informacji, poprzedzającej klasyczny scenariusz „azjatyckiej choroby”. Tak, jak zakładano, efekt sformułowania pojawił się tylko w grupie badanych przetwarzających informację w sposób wysiłkowy. Wynik ten wskazuje na wysiłkowy i refleksyjny charakter efektu sformułowania.

***

The Role of Cognitive Effort in Framing Effects

Abstract
Framing effects are a common bias in people making risky decisions. The account for this bias is found in the loss aversion derived from Prospect Theory. Most often in the decision making literature this is the effortful processes that are claimed to reduce framing effects in risky choice tasks i.e. investing of mental effort should de-bias the decision makers. However, in goal framing studies, effortful mental processes may produce those effects. In our experiment participants were primed with either effortful or effortless modes of processing before a classical Asian Disease scenario. As hypothesised, framing effects were obtained only through effortful processing. This suggests the effortful and reflective nature of framing effects.

Artykuł: PDF

spis treści zeszytu 32

Copyright © Kolegium Analiz Ekonomicznych Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie 2011-2017   ISSN 1232-4671